Botte nieuwe collega’s, groepsleiders met onbegrijpelijke wensen – de Nederlandse hightechcultuur zorgt soms voor frustratie bij beginnende internationals. Waarom is het niet genoeg als ze gewoon doen wat er gevraagd wordt? Jaco Friedrich helpt hen een handje. Met zijn training “Hoe succesvol te zijn in de Nederlandse hightech werkcultuur” werd hij High Tech Institute’s docent van het jaar.
“Internationals hebben de neiging om een hogere beoordeling te geven dan Nederlanders.” Met deze opmerking relativeerde Jaco Friedrich zijn uitroeping tot High Tech Institute’s Teacher of the Year 2021. De eer viel hem te beurt samen met trainer Onno van Roosmalen.
Friedrich traint al twintig jaar leiderschaps- en communicatievaardigheden. Daarbij richt hij zich vooral op technici en vooral op professionals in hightech. Omdat hij zelf ingenieur was, raakte hij geïnteresseerd in teamdynamiek en persoonlijke interactie omdat hij zag dat dit een grote invloed had op het succes van technische ontwikkelingsprojecten. Hij besloot psychologie te gaan studeren en van het trainen van technici zijn beroep te maken.
In de afgelopen jaren heeft Friedrich een training ontwikkeld speciaal voor professionals die relatief nieuw zijn in de Nederlandse hightech sector. Deze training, “Hoe word ik succesvol in de Nederlandse hightech werkcultuur”, wordt nu meerdere keren per jaar met veel succes gegeven. Voor de editie van september 2021 trainde hij een groep van twaalf deelnemers en kreeg hij een persoonlijke score van 9,8.
Alle deelnemers zeiden dat ze de cursus zeer zouden aanbevelen aan anderen (ze antwoordden met een geweldig totaalgemiddelde van 9,7 punten op een mogelijke 10). Ze gaven aan dat Friedrichs cursus “erg praktisch en nuttig” was, een “goede en stimulerende ervaring”, “positief en zeker nuttig” en “veilig en boeiend”. “Een geweldige leraar,” merkte een van hen op.
Inspirerend
Naast zijn bescheiden antwoord heeft Friedrich nog een andere verklaring voor zijn succes. De training helpt internationale kenniswerkers daadwerkelijk. “Een van de deelnemers merkte na afloop op dat hij in één dag had geleerd wat hij de afgelopen jaren pijnlijk had ervaren over wat je wel en niet doet in de Nederlandse hightechcultuur.”
“Misinterpreting what’s happening around you can cause a lot of frustration.”
Door de training begrijpen deelnemers beter wat de verwachtingen zijn en hoe ze eraan kunnen voldoen, legt Friedrich uit. “Het verkeerd interpreteren van wat er om je heen gebeurt, kan veel frustratie veroorzaken. Vergelijk het met een ingewikkeld apparaat waar geen handleiding bij zit. Voor je het weet, kost het je onnodig veel tijd om het ding aan de praat te krijgen. Als je het verkeerd aanpakt, gaat het kapot. De cultuurtraining is ook een handleiding.”
De vele mogelijke manieren om een soepele interactie met collega’s te krijgen vindt Friedrich vooral inspirerend aan zijn cultuurtraining. “De verschillende achtergronden van de deelnemers inspireren me. Ze bedenken allemaal hun eigen manier om iets aan te pakken als ze eenmaal doorhebben hoe het werkt in Nederland.”
Wat helpt is dat de meeste internationals erg gemotiveerd zijn. “Ze hebben hun hart en thuis achtergelaten en stappen in een heel nieuw avontuur. Dat respecteer ik.”
Trainer Jaco Friedrich
Johan Cruijff
De cultuurtraining duurt slechts één dag, maar in die korte tijd zetten de deelnemers een grote stap. “Het is niet handig voor werkgevers om nieuwe mensen te laten zwemmen. Getalenteerde mensen willen zelf zo snel mogelijk productief zijn. Ze willen geen tijd verliezen. Door de training te volgen na bijvoorbeeld zes maanden werkervaring in Nederland, valt het kwartje en dat helpt hen om sneller ‘onboard’ te gaan en succesvol te zijn,” zegt Friedrich.
De deelnemers, die van over de hele wereld komen, zeggen dat de meer ingewikkelde communicatiepunten niet altijd snel overkomen. “Over het algemeen zijn ze gefrustreerd dat ze, ondanks dat ze hun best doen, toch signalen krijgen dat ze dingen anders moeten doen.” Ze krijgen bijvoorbeeld het advies om meer eigenaarschap te nemen. Het komt ook voor dat ze mensen als agressief ervaren, ook al zijn ze zich bewust van de Nederlandse directheid.
“It’s all about what you have to do what’s not necessarily asked from you.”
De meeste internationals moeten wennen aan Nederlandse bazen die verwachten dat teamleden de confrontatie met hen durven aangaan. Ze verwachten uitgedaagd te worden en houden van een kritische houding van alle collega’s. Friedrich: “Het gaat erom wat je moet doen wat niet per se van je gevraagd wordt. Deze dingen zijn in wezen vreemd voor internationals en vereisen uitleg. Hoe geef je feedback aan iemand die direct maar niet agressief is? Wat wordt precies bedoeld met ‘eigenaarschap’ in de Nederlandse context. Hoe benader je dat? Al deze onderwerpen komen aan bod tijdens de training. De deelnemers herkennen ze stuk voor stuk en willen concrete handvatten. Die geven we ze.”
Friedrich weet dat cursisten baat hebben bij zijn cursus. Na afloop ontvangt hij vaak e-mails van deelnemers die melden dat wat ze hebben geleerd nuttig is op het werk. “Ze doen er zeker iets mee, want de frustratie kan behoorlijk hoog oplopen. Het is zoals de Nederlandse voetbalheld Johan Cruijff zei: ‘Je gaat het pas zien als je het begrijpt.’ Op het moment dat de deelnemers het inzicht verwerven en het bovendien ervaren in oefeningen, bijvoorbeeld over hoe ze besluitvorming kunnen beïnvloeden, vergeten ze het niet meer. Dit geeft ze zelfvertrouwen en de motivatie om het geleerde toe te passen.”
Dit artikel is geschreven door René Raaijmakers, techredacteur van Bits&Chips.
Recommendation by former participants
By the end of the training participants are asked to fill out an evaluation form. To the question: 'Would you recommend this training to others?' they responded with a 9.1 out of 10.
